Van afscheidsfotograaf naar nabestaande: de waarde van afscheidsfotografie

Soms begrijp je de waarde van je eigen werk pas echt wanneer je er zelf middenin staat.

Precies een maand geleden waren Kirsten en ik nog heerlijk aan het genieten van onze vakantie in Spanje. Even weg, samen ontspannen en genieten van het onbezorgde vakantiegevoel.

Maar dat veranderde van het ene op het andere moment toen ik werd gebeld door mijn broer. Mijn moeder was onverwachts overleden.

Wat een mooie vakantie had moeten zijn, veranderde plotseling in een periode van verdriet, ongeloof en afscheid.

Ik ben te laat…

Iedereen weet dat er ooit een moment komt waarop je afscheid moet nemen van je ouders. Of je dat nu wilt of niet.

Toch denk je daar liever niet over na. Je hoopt dat het moment nog heel ver weg is. En wanneer het moment dan onverwachts daar is, zou je niets liever willen dan de tijd even stilzetten.

Nu, precies een maand later, zou ik nog steeds willen dat ik de tijd kon terugdraaien.

Op het moment dat ik hoorde dat mijn moeder was overleden, schreeuwde alles in mij maar één ding:

Ik ben te laat.

Te laat om nog iets tegen haar te zeggen.
Te laat om nog even bij haar te zijn.
Te laat voor dat laatste moment samen.

Ik weet dat de dood niet op zich laat wachten. Laat staan dat je het moment kunt regisseren of bepalen.

Maar dat besef maakt het gemis en de pijn niet minder groot.

Vanaf dat ene moment weet je dat niets ooit meer hetzelfde zal zijn als vroeger. Een vroeger dat vijf minuten daarvoor nog zo vanzelfsprekend leek.

Geen ouderlijk huis meer

Nu, een maand later, is het stil.

Het appartement van mijn moeder is leeg en inmiddels opgeleverd. De plek waar zoveel herinneringen liggen, is er niet meer zoals we die kenden.

En dan komt er nog een besef bij: ik heb geen ouderlijk huis meer.

Het gevoel dat je geen plek meer hebt waar je ouders thuis zijn, waar je altijd even binnen kunt lopen en waar een stukje van je eigen geschiedenis ligt, is moeilijk te omschrijven.

Je verliest niet alleen iemand van wie je houdt. Je verliest ook een vertrouwde plek, een stukje thuis en een omgeving die altijd vanzelfsprekend leek.

Ik merk dat ik de juiste woorden daar eigenlijk niet voor kan vinden.

De waarde van afscheidsfotografie ervaar ik nu zelf

Er is iets waar ik bijzonder dankbaar voor ben: tijdens het afscheid van mijn moeder was er ook een afscheidsfotograaf aanwezig.

Als afscheidsfotograaf weet ik hoe waardevol het is om momenten van liefde, verbinding en afscheid vast te leggen. Ik vertel families regelmatig dat foto’s kunnen helpen om herinneringen aan een uitvaart tastbaar te maken.

Maar nu ik zelf aan de andere kant sta, ervaar ik pas echt hoe bijzonder en waardevol die beelden zijn.

Op een dag waarop zoveel emoties samenkomen, gaat er ontzettend veel langs je heen. Je bent erbij, maar tegelijkertijd beleef je alles in een roes. Je probeert er te zijn voor elkaar, neemt afscheid en krijgt veel indrukken te verwerken.

Juist dan is het waardevol dat er iemand is die de momenten vastlegt die je zelf misschien niet bewust hebt meegekregen.

Foto’s die je later rustig kunt bekijken. Die je helpen herinneren aan de mensen die er waren, de verbondenheid, de kleine gebaren en de liefde die tijdens het afscheid voelbaar was.

Het zijn beelden die je op een later moment opnieuw kunt bekijken. Niet alleen om terug te kijken op de dag van het afscheid, maar ook om herinneringen te bewaren voor de toekomst en voor volgende generaties.

Waarom ik dit werk doe, is nu nog duidelijker

Mijn werk als uitvaartfotograaf is zoveel meer dan het fotograferen van een rouwstoet, een kist, bloemen of een ceremonie.

Afscheidsfotografie gaat over mensen. Over liefde, verbondenheid, verdriet en het leven dat samen is gedeeld.

Het gaat om het vastleggen van een verhaal. Een verhaal dat op de dag van het afscheid misschien nog moeilijk te bevatten is, maar waarvan de beelden later troost en herkenning kunnen bieden.

Ik wist natuurlijk al waarom ik dit werk zo belangrijk vind. Maar door het onverwachte overlijden van mijn moeder en mijn eigen ervaring als nabestaande is dat besef alleen maar sterker geworden.

Ik ben dankbaar dat er tijdens het afscheid van mijn moeder een afscheidsfotograaf aanwezig was. Dat ik nu beelden heb waarop ik kan terugkijken, momenten die ik zelf misschien niet bewust heb meegemaakt en herinneringen die anders mogelijk verloren waren gegaan.

Ze zijn voor mij van onschatbare waarde.

Niet omdat afscheid mooi is, maar omdat de liefde, de verbondenheid en de herinneringen het verdienen om bewaard te blijven.

Een maand verder, maar soms voelt het alsof het gisteren was.

Gonnie Bax emotiefotograaf – persoonlijke ervaring met afscheidsfotografie na het verlies van haar moeder.